بررسی گوشه گیری در دانش آموزان

اهداف :

هدف ازاین تحقیق گردآوری مطالبی است که بتواند درشناسایی مشکل گوشه گیری دانش آموزان و عدم مشارکت آنها در بحث گروهی کاری هر چند کوچک نجام دهد و بتواند راه حلهایی برای حل آن معرفی نماید .


بررسی گوشه گیری در دانش آموزان

اهداف :

هدف ازاین تحقیق گردآوری مطالبی است که بتواند درشناسایی مشکل گوشه گیری دانش آموزان و عدم مشارکت آنها در بحث گروهی کاری هر چند کوچک نجام دهد و بتواند راه حلهایی برای حل آن معرفی نماید .

مسئله مورد بررسی ما دقیقا این است که گوشه گیری و انزوا طلبی چیست ؟ گوشه گیر کیست و چه راهکارهایی برای درمان و یا به حداقل رساندن آن وجود دارد ؟

در این بررسی متغیرهایی مانند دانش آموزان ، نو جوانان ، گوشه گیری، علائم و نشانه ها وراه های درمان وجود دارد .



طرح تحقیق

مشاهده چند دانش آموز گوشه گیردرکلاسهایی که در کارورزی توانستیم در آنها حضور پیدا کنیم مرا به این فکر وا داشت که بر روی اصطلاح گوشه گیری و دانش آ موزان گوشه گیر مطالعاتی انجام داده و اطلا عاتی کسب به نمایم که البته مشاهدات بسیار در کلاس درس و ثبت آنها نیز بی ثمر نبود .

از آنجایی که هدف اصلی به جمع کشاندن دانش آموزان گوشه گیر بود ،راههای مختلف را مورد آزمایش قرار دادیم . راههایی مانند : آوردن دانش آموز گوشه گیر به میان جمع ،نشاندن یکی دیگر از دانش آموزان در کنار او و توجه بیشتر ( بعنوان معلم ) به او در کلاس درس مخصو صا در ارزشیابی هاو...

در یک مورد مشاهده کردم که دلیل گوشه گیری دانش آموزی گریز دیگر شاگردان از وی بود و بهانه آنها هم داشتن بیماری بسیار جزئی و غیر مسری بود ولی متقاعد ساختن دانش آموز کلاس دوم کاری است بسیار صعب .

تنها آزمودنی و دانش آموزی که بیش از بقیه نظرم را جلب نمود همین دانش آموز – به اصطلاح در بین بچه ها مریض ــ بود .

نتایج :

طی مطالعات انجام شده چند اصطلاح و مفهوم روشن شدند که خود نیزاساس تحقیق بودند ، که در اینجا به معرفی آنها می پردازیم.

- گوشه گیری ( تعریف لغوی ) :به معنی تنهایی و در خلوت نشستن و از جمع کنار ه گرفتن است .

کودک یا نو جوان گوشه گیر از برخورد با دیگران دوری می کند و به صورت افراطی سعی در جدا شدن از آنها دارد . در فعالیتهای گروهی همکاری و مشارکت لازم را ندارد و نیز از شرکت در بازیهای دسته جمعی خوداری می کند و از جهت کلامی در عین حال که قادربه تکلم و

هم صحبتی است ، کمتر رابطه بر قرار می کند از بیان خواسته ها و نظرات خود در بین دیگران خوداری می کند .

-گوشه گیری ( کمروی -انزواطلبی ) عارضه ای است که باعث می شود کودک و نو جوان از بر قرار کردن ارتباط با محیط خارج دوری کنند . این کودکان و نو جوانان نوعا با تقلیل یافتن علایق ذهنی و عاطفی نسبت به اطرافیان خود از داشتن دوستان نزدیک و صمیمی محرومند .

نو جوانی که کمرو و گوشه گیر است معمولا ازحضور درفعالیت ها ی جمعی سر باز می زند و فقط با تک دوست خود که نوعا بسیار به او وابسته می شود اوقات خود را سپری می کند. (ماهنامه پیوند )

- علل گوشه گیری و کمرویی :

۱ـ محرومیت از محبت خانواده و عدم توجه دانش آموزان و معلم به دانش آموز گوشه گیر

۲- نقص عضو یا بیماری های جسمی و فیزیو لوژیک

۳- اختلال در گوارش و تکلم

۴- شکست های متعدد و تحقیر شدن کودک در برابر جمع ( و یا حتی معلم )

۵- عدم امنیت روانی در محیط خانه و مدرسه و فشار های روانی مستمر

۶- تنبیه ، تفریح و سرزنش کودک و نو جوان توسط والدین و معلم و بویژه محرومیت ا محبت مادر

۷ـ کنترل شدید تربیتی و سخت گیری های وسواس گونه وغیر منطقی



پیشگیری و درمان گوشه گیری :

۱- حمایتهای عاطفی در جهت تقویت اعتماد به نفس دانش آموز

۲- واگذاری مسولیت های مناسب با تو جه بر میزان توان جسمی و روحی نو جوان و کودک و دانش آموز

۳- قرار ندادن ولی در موقعیتها یی که تجربه های شکست را به دنبال دارد .

۴- تشویق و زمینه سازی حضور نوجوان در فعالیت های جمعی و گروهی

۵- ایجاد آمادگی لازم برای جرئت ورزی درابراز عقاید و بیان نظریات خود و نیز پذیرش نظریات مخالف از طرف دیگران

در جمع آوری این مطالب علاوه بر مشاهدات موجود در کلاس و مطالعات بر اساس آن، بررسی چند کودک تحت نظر نیز بی نتیجه نبود. مثلا درموردی که در کلاس درس مشاهده نمودم در صحبتی که با این کودک داشتم یک مشکل جزئی و به همراه آن از دست دادن پدر دوعامل مهم در گوشه گیری این کودک بودند . البته معلم کلاس نیز تو جه زیادی به این کودک داشت ولی این توجه و محبت تاثیر چندانی بروی گذاشته بود و کودک بازهم کمتر با بچه ها رابطه داشت. ولی برحفظ رابطه با معلمش اصرارمی ورزید .

بحث :

گوشه گیری و منزوی شدن عملی نیست که از ابتدای تولد همراه کودک بوده باشد و اورا رها ننمایند . البته نقش ارث و تاثیر نسبی را هم نمی توان نادیده گرفت ولی نسبت آن درمقابل دیگر عوامل بسیار کم است . شاید خود ما نیز تجربه ای داشته باشیم که در آنها گوشه ای را اختیار نموده و از خانواده و مردم و حتی همکلاسیها و دوستان خود بریده باشیم . اگر لحظه ای به زمانهایی از زندگی خود بر گردیم که هیچ وقت نمی خواهیم و نمی خواستیم که چنین اتفاقی برایمان بیفتد ( مانند فوت نزدیکان ، دوستان و ....)ملا حظه می کنیم که از همه چیز و همه کس بریده وبه گوشه ای پناه برده و تنها با خود و خدا ایمان ارتباط داشته ایم . ولی چنین حالتهایی به مرورزمان از بین رفته و ما دوباره به آغوش جامعه بر گشته ایم .

کودکی که در خانه و خانواده مورد محبت قرار نمی گیرد و درجمع دوستان نیز پذیرفته

نمی شود ترجیح می دهد که به جای تحقیرشدن و آزار کشیدن در جمع تنهایی اختیار نموده و از دیگران دوری نماید . علت این تحقیرها و آزارکشیدنها می تواند همان عواملی باشد که پیش از این ذکر گردید . در مواردی مانند کم شنوایی ( که یکی از دلایل گوشه گیری دانش آموز است ) ممکن است هیچ کس حتی پدر و مادر هم تشخیص نداده باشند که کودکشان دارای چنین مشکلی است و فشار حاصل از این نقص کودک را به گوشه ای رانده و منزوی نماید . باید توجه داشته باشیم که در بکار گیری روشهای درمان نیز نهایت دقت را بخرج دهیم زیرا

روشها یی که بکار گرفته می شوند، باید بسیار دقیق و کارشناسانه باشند و گرنه نه تنها هیچ کمکی به اجتماعی شدن کودک نکرده ایم بلکه بیش از بیش باعث انزوای وی شده ایم . شناسایی علتها نیز کمک بسیار به درمان این مشکل خواهد نمود بخصوص معلمان عزیز باید به این نکته توجه داشته باشند که در صورت مشاهده چنین دانش آموزانی ابتدا علتها را شناسایی نموده و در صورت نیاز با همکاری خانواده در جهت رفع مشکل قدم بر دارند .

پیشنهادها :

برای مشاهده نتیجه اطلا عات بدست آمده و یا حتی کاربردی ساختن آنها هیچ فرصتی در اختیار ما نبود و چه بسا که یک معلم ممکن است اطلا عات بسیاری در زمینه ای بخصوص جمع آوری نماید ولی مشغله های دیگر وی اجازه کار بردی ساختن آنها را ندهد . البته معلم وقت بسیار فرا وانی نسبت به یک دانشجو معلم دارد که در هفته یک روز می تواند با دانش آموز سپری نماید آن هم اگر معلم کلاس اجازه کار با دانش آموز را به او بدهد .

برای دانشجویان و معلمانی که احیانا نگاهی به نو شته های این حقیر خواهند انداخت توصیه می شود که اگر در این مورد تحقیقی انجام دادند و اطلا عاتی به دست آوردند آنها را بصورت نکاتی دسته بندی نمایند که بتوان بصورت مرحله ای در کلاس درس به اجرا گذاشت . مثلا توصیه های من به معلمان عزیز در درمان گوشه گیری- اگر به همان صورتی که ذکر گردید رعایت گردد-این است که :

۱ ـ بیش از پیش به دانش آموز گوشه گیر ابراز محبت نمائید.

۲- نقش او را درگروههایی که قرار می گیرد برجسته تر نمائید .

۳- می توانید حتی نقش رهبری گروه را به او بدهید .

۴- در ارزشیابی هایتان بیشترازبقیه به او توجه کنید .

۵- سعی کنید از او در تدریس کمک بگیرید

۶- در فعالیتهای ورزشی نقش او را بر جسته ترنمایید و....





فهرست منابع و ماخذ

۱- اصغری پور ، حمید – اصغری پور ، نگار و فضلی خوانی ، منوچهر ، 1383 ، مشاوره با دانش آموزان در مدارس ، مشهد : انتشارات ضریح آفتاب .

۲-حسینی بیرجندی ، سید مهدی ، 1384 ، اصول و روشهای راهنمایی و مشاوره ، تهران : انتشارات رشد

۳- عزت پور ، نازی ، گوشه گیری و درمان آن ( بر خط )

Htttp: // ddashahed86 . blogfa.Com

http:// www. Guilan- e – behtar . com-۴

نقل مطلب از: http://karvarzan.blogfa.com

moalemane.persianblog